اختصاصی رخداد پرس | گفتوگوی امیر رستمی با مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران
خبرنگار: امیر رستمی
بحران زنجیره دارو به پشت پیشخوان رسید؛ ۶۴ همت مطالبات داروخانهها و هشدار درباره دسترسی بیماران
به گزارش رخداد پرس، دارو برای نظام سلامت صرفاً یک کالای اقتصادی نیست؛ کالایی راهبردی است که با امنیت ملی، عدالت اجتماعی و سلامت مردم گره خورده است. از همین رو، هرگونه اختلال در تولید، تأمین، توزیع و پرداخت مطالبات زنجیره دارویی میتواند آثار خود را مستقیماً در زندگی بیماران نشان دهد.
دکتر هادی احمدی، مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران، در گفتوگوی اختصاصی با خبرنگار رخداد پرس با تشریح مهمترین چالشهای صنعت دارو اظهار کرد: امروز بزرگترین چالش صنعت دارو، کمبود دانش فنی یا توان تولید نیست، بلکه ناپایداری در سیاستگذاری و مشکلات اقتصادی زنجیره تأمین است.
وی افزود: افزایش نرخ ارز، رشد هزینههای تولید، محدودیت نقدینگی، قیمتگذاری دستوری، تأخیر در اصلاح قیمتها و انباشت مطالبات از بیمهها، فشار سنگینی بر تولیدکنندگان، شرکتهای پخش و داروخانهها وارد کرده است.
احمدی با اشاره به جایگاه دارو در نظام سلامت گفت: طبق اصل ۲۹ قانون اساسی، برخورداری از خدمات سلامت و درمان از حقوق اساسی مردم است و دولت مکلف به تأمین آن است و تحقق این حق بدون پایداری صنعت دارو امکانپذیر نیست.
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران ادامه داد: سیاستهای کلی سلامت نیز بر تأمین امنیت دارویی، حمایت از تولید داخلی، استقرار نظام کارآمد تأمین و توزیع دارو و کاهش پرداخت از جیب مردم تأکید دارند و هر سیاستی که موجب تضعیف تولید یا کاهش دسترسی مردم به دارو شود، با این سیاستهای کلان همخوانی ندارد.
بیش از ۹۰ درصد دارو از داخل تأمین میشود؛ اما کمبودها همچنان پابرجاست
احمدی با اشاره به توان تولید داخل اظهار کرد: بیش از ۹۰ درصد نیاز دارویی کشور از نظر تعداد توسط تولیدکنندگان داخلی تأمین میشود، اما این موفقیت نباید ما را از مشکلات موجود غافل کند.
وی افزود: کمبودهای مقطعی برخی داروها همچنان وجود دارد و این کمبودها معمولاً حاصل مجموعهای از عوامل شامل تأخیر در تخصیص ارز، دشواری تأمین مواد اولیه، کمبود نقدینگی، مطالبات معوق و گاهی قیمتگذاری غیرواقعی است.
وی تصریح کرد: امنیت دارویی صرفاً با واردات یا تولید بیشتر حاصل نمیشود، بلکه نیازمند مدیریت یکپارچه زنجیره تأمین، پیشبینی نیاز بازار و ثبات در تصمیمگیری است.
۶۴ همت مطالبات داروخانهها؛ زنجیره دارو زیر فشار نقدینگی
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران یکی از مهمترین مشکلات فعلی داروخانهها را بحران نقدینگی عنوان کرد و گفت: داروخانه دارو را نقدی خریداری میکند، اما مطالبات بیمهای خود را با فاصله زمانی طولانی دریافت میکند.
احمدی افزود: در شرایط تورمی، این تأخیر به معنای کاهش ارزش سرمایه و کاهش توان خرید مجدد دارو است.
وی با ارائه آخرین رقم مطالبات مورد اشاره انجمن اظهار کرد: تا تاریخ ۳۰ تیرماه، کل مجموعه طلب داروخانهها از سازمانهای بیمهگر و هدفمندی بیش از ۶۴ همت بوده که چرخه اقتصادی داروخانه و زنجیره تأمین دارو را دچار چالش جدی کرده است.
این در حالی است که گزارشهای منتشرشده درباره وضعیت مطالبات داروخانهها نیز از تأخیرهای چندماهه در پرداخت مطالبات حکایت دارد.
احمدی ادامه داد: افزایش هزینههای اجاره، دستمزد، مالیات، بیمه کارکنان، انرژی و تجهیزات نیز فشار مضاعفی بر داروخانهها وارد کرده است.
وی هشدار داد: اگر این روند ادامه پیدا کند، تداوم فعالیت بسیاری از داروخانهها، بهویژه در مناطق کمبرخوردار، با خطر مواجه خواهد شد.
تأخیر بیمهها فقط مشکل داروخانه نیست
احمدی تأکید کرد: یکی از الزامات یک نظام سلامت کارآمد، پرداخت بهموقع مطالبات ارائهدهندگان خدمت است.
وی گفت: تأخیر در پرداخت مطالبات داروخانهها نهتنها یک مشکل صنفی، بلکه تهدیدی برای دسترسی پایدار بیماران به دارو است.
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران، تقویت منابع بیمهها، ایجاد نظام تسویه منظم و پایبندی به زمانبندی پرداختها را از مهمترین اقداماتی دانست که باید در اولویت قرار گیرد.
قیمت دارو؛ دو سر یک مسئله
احمدی درباره افزایش قیمت دارو نیز گفت: قیمتگذاری غیرواقعی، تولید را دچار مشکل میکند و افزایش قیمت بدون حمایت بیمهای نیز فشار را مستقیماً به مردم منتقل خواهد کرد.
وی افزود: راهحل، انتخاب یکی از این دو نیست؛ بلکه واقعیسازی منطقی قیمتها همراه با تقویت پوشش بیمهای و حمایت هدفمند از بیماران است تا هم تولید پایدار بماند و هم پرداخت از جیب مردم افزایش پیدا نکند.
در ماههای اخیر نیز موضوع افزایش قیمت دارو و فشار آن بر بیماران به یکی از محورهای اصلی مباحث صنعت دارو تبدیل شده است.
تولید داخلی؛ سرمایهای که نیازمند حمایت عملی است
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران تولید داخلی دارو را یک سرمایه ملی دانست و اظهار کرد: حفظ این توانمندی نیازمند ثبات مقررات، حمایت از تحقیق و توسعه، تسهیل صادرات، تأمین پایدار مواد اولیه و اصلاح نظام قیمتگذاری است.
احمدی تأکید کرد: حمایت از تولید داخلی نباید صرفاً در شعار خلاصه شود، بلکه باید در سیاستهای مالی، بانکی، ارزی و مالیاتی نمود عملی داشته باشد.
داروساز فقط تحویلدهنده دارو نیست
وی با اشاره به جایگاه داروساز در نظام سلامت گفت: داروساز صرفاً تحویلدهنده دارو نیست، بلکه یکی از اعضای تیم درمان است.
احمدی افزود: ارتقای نقش داروساز در آموزش بیماران، پیشگیری از تداخلات دارویی، مدیریت مصرف منطقی دارو و پایش درمان میتواند به کاهش هزینههای نظام سلامت و افزایش ایمنی بیماران کمک کند.
وی تصریح کرد: لازم است نظام پرداخت و سیاستگذاری نیز این خدمات حرفهای را به رسمیت بشناسد.
هشدار درباره مصرف خودسرانه دارو
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران مصرف خودسرانه دارو، بهویژه آنتیبیوتیکها را یکی از تهدیدهای جدی سلامت عمومی دانست.
احمدی گفت: مقابله با این پدیده نیازمند آموزش مستمر، ارتقای سواد سلامت، اجرای دقیق قوانین و استفاده از ظرفیت داروسازان در مشاوره دارویی است.
مطالبه داروسازان؛ بیمار باید در مرکز تصمیمگیری باشد
احمدی در تشریح مهمترین مطالبه جامعه داروسازی از مسئولان حوزه سلامت گفت: پیش از اینکه از مطالبات داروسازان صحبت کنیم، باید از دغدغه مشترک همه ما یعنی سلامت مردم حرف بزنیم.
وی اظهار کرد: هیچ داروسازی از اینکه بیماری به دلیل نبود دارو، گرانی دارو یا ناتوانی در پرداخت هزینه درمان، با نگرانی از داروخانه خارج شود، احساس خوبی ندارد.
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران افزود: این نگرانی هر روز در داروخانهها دیده میشود؛ مادری که دنبال داروی فرزندش است، بیماری که از افزایش هزینههای درمان نگران است و سالمندی که نمیداند آیا ماه آینده نیز میتواند داروهایش را تهیه کند یا نه.
احمدی تأکید کرد: مطالبه اصلی جامعه داروسازی فقط یک مطالبه صنفی نیست و باید شرایطی فراهم شود که هیچ بیمار ایرانی دغدغه دسترسی به داروی مورد نیازش را نداشته باشد.
وی ادامه داد: برای رسیدن به این هدف، لازم است زنجیره دارو از تولیدکننده تا شرکت پخش و داروخانه از ثبات اقتصادی برخوردار باشد.
احمدی گفت: وقتی مطالبات داروخانهها ماهها به تأخیر میافتد، وقتی تولیدکننده برای تأمین مواد اولیه با مشکل مواجه میشود یا تصمیمات اقتصادی بهطور مداوم تغییر میکند، آثار آن دیر یا زود به بیمار میرسد.
تصمیمگیری درباره دارو بدون نظر داروسازان؟
وی خواستار استفاده از تجربه و نظر کارشناسان، داروسازان و تشکلهای علمی پیش از اتخاذ تصمیمات مهم شد و گفت: کسانی که هر روز در خط مقدم ارائه خدمات دارویی هستند، میتوانند در یافتن راهحلهای عملی نقش مؤثری داشته باشند.
احمدی تأکید کرد: باید به حوزه دارو با نگاه سرمایهگذاری برای سلامت کشور نگاه شود، نه صرفاً یک هزینه قابل کاهش.
وی در نهایت مهمترین مطالبه جامعه داروسازی را اینگونه بیان کرد: اجازه دهیم تصمیمات حوزه دارو، بیش از هر چیز به نفع بیمار باشد.
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران افزود: اگر بیمار در مرکز همه تصمیمها قرار بگیرد، هم صنعت دارو تقویت میشود، هم داروخانهها پایدار میمانند و هم اعتماد مردم به نظام سلامت افزایش پیدا میکند.
آینده صنعت داروی ایران؛ ظرفیت وجود دارد، ثبات لازم است
احمدی با وجود مشکلات موجود، آینده صنعت داروی ایران را امیدوارکننده دانست و گفت: کشور از ظرفیت علمی، دانشگاهی و صنعتی ارزشمندی برخوردار است.
وی اظهار کرد: اگر احکام برنامه هفتم پیشرفت، سیاستهای کلی سلامت و قوانین مرتبط با حمایت از تولید بهصورت کامل اجرا شوند، ایران میتواند علاوه بر تأمین پایدار نیاز داخلی، جایگاه برجستهتری در بازار دارویی منطقه به دست آورد.
مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران در پایان تأکید کرد: دارو کالایی راهبردی است و امنیت دارویی بخشی از امنیت ملی محسوب میشود.
احمدی خاطرنشان کرد: موفقیت در این حوزه مستلزم همکاری دولت، مجلس، سازمانهای بیمهگر، صنعت داروسازی، داروسازان و تشکلهای صنفی است و هرگونه تصمیمگیری باید با محوریت حفظ سلامت مردم، پایداری زنجیره تأمین و تقویت تولید ملی انجام شود.
گفتوگو و تهیه: امیر رستمی